Ο κοινωνικός στιγματισμός στην περιοχή μας αποτρέπει τους ασθενείς να ακολουθήσουν θεραπεία, προτιμούν να "κουκουλώνουν" το πρόβλημα οι συγγενείς

Δύο στους 100 Ροδίτες πάσχουν από σχιζοφρένεια, όταν στην υπόλοιπη Ελλάδα το ποσοστό αυτό εμφανίζεται μειωμένο περίπου κατά 50%, σύμφωνα με όσα δήλωσε ο ψυχίατρος κ. Αναστάσιος Πλατής. Όπως τόνισε η ανεργία που καταγράφεται στην περιοχή μας, τα αυξημένα ποσοστά φτώχειας αλλά και οι γάμοι ανάμεσα σε συγγενείς δεύτερου και τρίτου βαθμού, συντελούν στην αυξημένη τάση που καταγράφεται στα Δωδεκάνησα. Σημαντικός επίσης είναι ο παράγοντας ότι στη Ρόδο, αποτελεί ταμπού η επίσκεψη στον Ψυχίατρο με αποτέλεσμα οι πάσχοντες να μην ακολουθούν την εγκεκριμένη θεραπεία με αποτέλεσμα να καταγράφεται αυξητική τάση τα τελευταία χρόνια.

Όπως επισημαίνει ο κ. Πλατής, η σχιζοφρένεια θεραπεύεται σε ένα μεγάλο ποσοστό της, αρκεί η διάγνωση και η θεραπεία να ξεκινήσουν από μικρή ηλικία. Για το λόγο αυτό, γονείς, δάσκαλοι και καθηγητές θα πρέπει να παρακολουθούν τη συμπεριφορά των παιδιών, ώστε αν υπάρχει προδιάθεση για εμφάνιση σχιζοφρένειας, αυτή να αντιμετωπισθεί έγκαιρα.

Αξίζει να σημειωθεί, ότι σύμφωνα με τον κ. Πλατή, οποιοσδήποτε μπορεί να πάθε σχιζοφρένεια ενώ τα συμπτώματα της νόσου εμφανίζονται συνήθως στο τέλος της εφηβείας ή και στην ηλικία των 30 στους άνδρες, ενώ στις γυναίκες κρίσιμες θεωρούνται οι δεκαετίες των 30 και των 40. Παράλληλα υπάρχουν ενδείξεις ότι κληρονομικοί παράγοντες συμβάλλουν στην εμφάνισή της, καθώς έχει παρατηρηθεί ότι όταν πάσχουν και οι δύο γονείς το παιδί έχει 60% πιθανότητες να γεννηθεί με σχιζοφρένεια. Από τις έρευνες που έγιναν τα τελευταία χρόνια έγινε φανερό ότι δεν επρόκειτο για "άνοια" κι ότι επρόκειτο για βαριά ψυχωτική διαταραχή, για "σχίσιμο του μυαλού", από όπου και ο όρος Σχιζοφρένεια.

Στα χρόνια που πέρασαν παρ' όλες τις έρευνες και τις προσπάθειες μας, δεν έγιναν άλλα πράγματα γνωστά για τη μάστιγα αυτή της ανθρωπότητας, που εξακολουθεί να ρημάζει άτομα και οικογένειες. Οι επιστήμονες δεν γνωρίζουν ακόμα ούτε πώς να τη θεραπεύσουν ολοκληρωτικά, ούτε πώς να προφυλάξουν τον, άνθρωπο από τη σχιζοφρένεια. Κι αυτό γιατί τα αίτια της ακόμα διαφεύγoυν. Σήμερα η σχιζοφρένεια θεωρείται σύνδρομο που χαρακτηρίζεται από έντονη αλλοίωση της εσωτερικής και εξωτερικής πραγματικότητας, στην οποία το άτομο απαντά με τρόπους που βλάmουν τη ζωή του. Αυτή η αλλοίωση ή παραμόρφωση της πραγματικότητας - ο ψυχωτικός πυρήνας της αρρώστιας - παρουσιάζεται με διαταραχές, συμπτώματα στην αντίληψη, στη σκέψη, στο συναίσθημα, στην ομιλία και στην ψυχοκινητικότητα.

Έχει σημασία να μην προσπαθήσουμε να κλείσουμε μέσα μας μια συγκεκριμένη εικόνα-στίγμα, σχιζοφρενικού, σύμφωνα με τον ψυχίατρο κ. Πλατή. Οι κλινικές εικόνες, οι άνθρωποι, παρουσιάζουν πολύ μεγάλη ποικιλία, από την έντoνη διέγερση ως την απάθεια και την απόσυρση, από την απλή εκκεντρικότητα ως την πιο αλλόκοτη συμπεριφορά. Καλό, είναι λοιπόν, να μην έχουμε "κλισέ" στο μυαλό μας και κυρίως να μην ξεχνούμε ότι οι σχιζοφρενικοί μας άρρωστοι είναι απλώς άρρωστοι, δεν είναι "λεπροί".

Η σχιζοφρένεια είναι μια διαταραχή που προσβάλλει πολλές ψυχικές λειτουργίες. Έτσι, χαρακτηριστικά ψυχωτικά συμπτώματα προέρχονται από διαταραχή της σκέψης, της αντίληψης, του συναισθήματος, της αίσθησης του εαυτού, της βούλησης, της διαπροσωπικής λειτουργικότητας και σχέσης με τον εξωτερικό κόσμο, της ψυχοκινητικότητας κ.ά.

Διαταραχές του περιεχομένου της σκέψης με τη μορφή παραληρητικών ιδεών είναι κοινές στη σχιζοφρένεια. Όσο πιο παράξενες ή αλλόκοτες οι παραληρητικές ιδέες, τόσο πιθανότερο να είναι σχιζοφρενικής προέλευσης π.χ., παραληρητικές ιδέες μεταβίβασης ή εκπομπής της σκέψης, παραληρητικές ιδέες ελέγχου της σκέψης από εξωτερικές δυνάμεις, παραληρητικές ιδέες τοποθέτησης σκέψης από άλλους κτλ. Κοινές είναι και οι παραληρητικές ιδέες συσχέτισης και δίωξης, ενώ παραληρητικές ιδέες μεγαλείου, θρησκευτικού περιεχομένου, μηδενιστικές, σωματικές κτλ. είναι λιγότερο συχνές.

Συχνά στη σχιζοφρένεια είναι παρούσα και διαταραχή του ειρμού ή της μορφής της σκέψης. Αυτή εκδηλώνεται συνήθως ως χάλαση των συνειρμών και μπορεί να φθάσει μερικές φορές την ασυναρτησία ή τη γλωσσική σαλάτα.

Άλλες διαταραχές της σκέψης που παρατηρούνται στη σχιζοφρένεια είναι η φτώχεια του λόγου, η συγκεκριμένη ή άκαμπτη σκέψη, οι νεoλεξίες, η εμμονή, οι ηχητικοί συνειρμοί, η ανακοπή, η ηχολαλία, κ.ά.

Η εμφάνιση της σχιζοφρένειας γίνεται συνήθως στην εφηβεία ή στα πρώτα χρόνια της ενήλικης ζωής αναπτύσσεται μετά τα 45 . Άσχετα με το αν εμφανισθεί ή όχι πρόδρομη φάση, όλοι οι σχιζοφρενικοί ασθενείς έχουν αυτό που ονομάζεται ενεργός φάση, στη διάρκεια της οποί ας η ψύχωση είναι έντονη και φανερή και οι ασθενείς παρουσιάζονται έντονα διαταραγμένοι. Σ' αυτή τη φάση χαρακτηριστικά Ψυχωτικά συμπτώματα, τους παραληρητικές ιδέες, ψευδαισθήσεις, χάλαση των συνειρμών, ασυναρτησία, παράλογη σκέψη και συμπεριφορά που είναι έντονα αποδιοργανωμένη ή κατατονική κυριαρχούν στην κλινική εικόνα. Ο κ. Πλατής πάντως, επισημαίνει ότι θα πρέπει τόσο οι οικογένεια όσο και ο κοινωνικός περίγυρος να αγκαλιάσουν τους πάσχοντες.